info
Praktische informatie.

Persinformatie

... woord en beeld

Van Heutsz aan het woord: hoor en wederhoor, in: Militaire Spectator, 23 februari 2018

Met alle aandacht die er is voor de dekolonisatie-oorlogen, blijft die voor de koloniale oorlogen achter. En is nogal eenzijdig. Koloniale leiders als Jan Pietersz. Coen en Johan Maurits van Nassau gelden tegenwoordig als fout. Ook J.B. (Joannes) van Heutsz past in dit rijtje. Maar ooit was hij topmilitair, degene die op zijn manier een basis legde voor de eenheidsstaat Indonesië. Van Heutsz werd als held beschouwd, terwijl hij nu de grootste schurk lijkt te zijn.
Als biografe van Van Heutsz kijk ik met fascinatie naar de extreme beeldvorming rondom zijn persoon. Van zijn tijd als militaire en civiele autoriteit kennen we vrijwel alleen de vooroordelen. Dat blijkt in de discussies rondom de koloniale monumenten. Er is geen kennis van zijn inzet voor de inheemse bevolking, zoals die bestond in het dessa-onderwijs.
Klik hier en lees verder Van Heutsz in Militaire Spectator


   

Van Heutsz, held of schurk, in: Leids Dagblad, 16 december 2017

Twee grote pagina's over mijn onderzoek en de Nota Geheim. Ook doorgeplaatste in andere edities. Met een verlangen om de familie Van Daalen te leren kennen
Klik hier en lees verder... Van Heutsz in Leidsch Dagblad


   

"Eerbewijzen laten me absoluut koud", in: verenigingsblad van De Bond van Wapenbroeders, december 2017

Een pagina over de Nota Geheim en van Heutsz
artikel in Wapenbroeders Klik hier en download (jpg 2.71 MB)


   

De ploertige men, Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, 15 november 2017

Het is waar wat mijn moeder altijd zegt: "Waar je mee omgaat, daar word je door besmet." Als biografe van Van Heutsz voel ik iets in mijn bloed komen van de opgewekte, confronterende en bij vlagen provocerende schrijvende generaal.
Dat ik tijdens een gesprek denk: weet je wat, ik ga er vol in.
Dat ik vrolijk scheldwoorden in ontvangst neem, in verband met de biografie die er nog lang niet is.
Want ja, die scheldwoorden zijn er ook, vooral via Facebook, de sociëteitstafel van onze tijd. Daar hoort men wat Van Heutsz classificeerde als "gewauwel", afkomstig van "de ploertige men". Op zich zijn dit onschuldige woorden. Maar Van Heutsz schrijft ze neer in zinnen waarvan je hoopt dat ze nooit over jou zullen gaan:
Verder lezen? Klik hier en lees online

   

Over militair proza en onverfijnden als generaal Van Heutsz, Rond1900.nl 13 november 2017

Er waren dus ook andere mannen. Niet de hyperindividuele zielkijkers die hun innigste teerheid op papier wisten te brengen. Andere, niet zo verfijnde mannen die zich aangetrokken voelden door de Atjeh-oorlog en die een Militaire Willemsorde wilden. In haar roman Roem uit 1895 laat Anna de Savornin Lohman een van die mannen aan het woord:

Er zijn verscheidene van mijn kameraden, weinig ouder dan ik, die nu al de militaire Willemsorde hebben. Zie je, dat lacht mij toe; ik wil mij ook onderscheiden, en dat kan ik alleen dáár.

Nu is het oneerlijke dat van het type verfijnde man de ene na de andere studie verschijnt en van die Anderen bitter weinig. En dat terwijl we een Nederlandse traditie hebben van schrijvende militairen. Er liggen archieven vol nota‘s, correspondenties, almanakken en ondefinieerbare stukken. De militaire letteren behoren tot het domein van de Nederlandse letteren, die vooralsnog civiel, van burgers is.
Verder lezen? Klik hier en lees online

   

Opinie, de Volkskrant 10 november 2017

In 2017 is het 90 jaar geleden dat oud gouverneur-generaal J.B. van Heutsz (1851-1924) een staatsbegrafenis kreeg. Met die zeldzame eer werd hij drie jaar na zijn dood verheven tot nationale held. Nu geldt hij als de foute koloniaal bij uitstek. Waarom gaat Nederland zo krampachtig om met koloniale helden?
Coen, Daendels en Van Heutsz zijn drie gevelbeelden van het Amsterdamse Gemeentearchief aan de Vijzelstraat, waar ooit het hoofdkantoor van de Nederlandsche Handel-Maatschappij was gevestigd. Je moet ver omhoog kijken om iets te zien en daar ligt het vermoedelijk aan, dat ze gespaard zijn gebleven voor de huidige wegmaak-woede. Een gevaarlijke woede. Verdrongen geschiedenis wordt snel vergeten geschiedenis, en die kan als een boemerang terugkeren.
Verder lezen? Klik hier en lees online

   

Van Heutsz aan het woord, Historiek 8 november 2017

In 1908 schrijft Van Heutsz een woedende brief. Hij voelt zich beledigd, gekwetst en geminacht. De reden: hij moet zich als gouverneur-generaal verantwoorden voor eventuele wreedheden begaan te Atjeh, in 1903. Van Heutsz vindt dat fake news.

"Al het slechte dat in de laatste jaren in de pers over mij gezegd is heb ik stilzwijgend over mij laten heengaan en zoo zal ik ook nu niet in ‘t openbaar opkomen tegen de wijze waarop kort geleden in de Nederlander venijn is gezogen uit mijne z.g. circulaire, geschreven naar aanleiding van de particulier in mijne handen gestelde anonieme beschuldigingen over wreedheden door de troepen te Atjeh bedreven, met de lasterlijke aantijging daarnaast dat zulks door mij oogluikend werd toegestaan."

Zo begint Van Heutsz zijn brief aan de politicus De Savornin Lohman. En zo gaat het verder: de aanval acht Van Heutsz de beste verdediging. Als extra munitie pent hij de nota Geheim over, die zijn toenmalige adjudant Hendrik Colijn produceerde. Erbij voegt hij de beschuldigingen van kapitein Fanoy. Die brief met de bijlagen biedt een zeldzaam zicht op de moeizame verhouding tussen de koloniale werkelijkheid en die van de regering in Den Haag. Tussen militair en burger. Tussen Indië en Nederland. Tussen de theorie over een koloniale oorlog en de harde praktijk ervan. Verder lezen? Klik hier en lees online

   

Column: De klank van testosteronproza, 3 november 2017

Wanneer een mens genoeg geweend heeft om bloemen die in de knop gebroken zijn, dan heeft die mens behoefte aan krachtig proza. Het soort dat activeert. Dat op tafel doet slaan en heerlijk vloeken. Ik adviseer: lees de militaire brieven van Van Heutsz.
Het is een riskant advies.
Verder lezen? Klik hier en lees online

   

Het leven van Van Heutsz, artikel en interview in AD/Haagsche Courant 24 oktober 2017

Ons koloniale verleden lijkt sterker aanwezig dan ooit: het Rijksmuseum kijkt of er gestolen kunst uit Nederlands-Indie terug moet en er is het onderzoek naar de politionele acties. Vilan van de Loo schrijft de biografie over 'de slachter van Atjeh' Van Heutsz.
Verder lezen? Klik hier en lees pdf

Beeldmateriaal

Selfie met de generaal, te Bronbeek (1,04 MB)
selfie met de generaalKlik hier en download

   

Auteursfoto Vilan van de Loo, foto Edoland (1,18MB)
auteursfoto Vilan van de Loo Klik hier en download

   

Omslag HR(pdf 2,05)
omslag nota Geheim 1903 Klik hier en download